Rys historyczny

Wspomnienia o łowiectwie na ziemi mrągowskiej i historia powstania Koła Łowieckiego „Łoś” w Mrągowie

Do Mrągowa przybyłem jesienią 1955 r. po odbyciu służby wojskowej w marynarce wojennej. Tu rozpocząłem pracę zawodową współpracując z instytucjami działającymi w rolnictwie i z myśliwymi. Wówczas Powiatową Radą Narodową kierował pan Zbigniew Tomczyk, a Wydziałem Rolnictwa Władysław Staroń myśliwy z zamiłowania, referatem rolnictwa w tym wydziale kierował Władysław Korol. Środowisko myśliwych działało przy Zarządzie Regionalnym Lasów Państwowych w Mrągowie.

Polowano na terenie całego powiatu mrągowskiego. Główny aktyw myśliwski skupiał się wokół Kolegi Józefa Muraszko w Kole Nr 1 Mrągowo. Byli tam panowie Chmczyńscy (ojciec i syn), Władysław Staroń, Jan Stefański, który był dyrektorem Gospodarstwa Rybackiego w Mrągowie, Kazimierz Sławiński nadleśniczy Nadleśnictwa w Sorkwitach, Władysław Wojtacha pracownik PGR w Milukach, Julian Czarnecki i Jan Kazimierczak (pracownicy mrągowskiego handlu). Polowali również dwaj rolnicy ze wsi Borowo, pracownik PGR Sorkwity, kierownik apteki w Mrągowie Zbigniew Brudnicki, przewodniczący Spółdzielni Kominiarskiej Antoni Dworznikowski, prezes Spółdzielni Szewskiej Władysław Gronek, komornik Sądu w Mrągowie Leon Wojczulis, dyrektor PGR w Pustniku Antoni Aninowski oraz kilku pracowników administracji lasów państwowych.

W tym czasie działało również Wojskowe Koło Łowieckie skupiające zawodowych żołnierzy z miejscowej jednostki wojskowej. Pracując w Wydziale Rolnictwa Powiatowej Rady Narodowej moja aktywność z organizacją myśliwych pogłębiała się. Przyjaciółmi stali się szef komórki do spraw leśnictwa w wydziale Powiatowej Rady Narodowej Władysław Korol, dyrektor Gospodarstwa Rybackiego Mrągowo Jan Stefański, dyrektor PGR Probark Władysław Wojtacha. W tym czasie poznałem dwóch Nemrodów, przemiłych żartownisiów: Kajetana Pawłowicza i Jana Paruszkiewicza. Pan Pawłowicz pracował w Gospodarce Komunalnej, a pan Paruszkiewicz w Wydziale Komunikacji Powiatowej Rady Narodowej. Wkrótce poznałem też trzech synów Kajetana Pawłowicza: Wilhelma pracownika Bazy Sprzętu Melioracyjnego, Wiesława pracownika Nadleśnictwa i najmłodszego Witolda, który również pracował w Bazie Sprzętu Melioracyjnego. Wszyscy kolejno łączyli swój los z łowiectwem.

Pamiętam, że pod koniec lat pięćdziesiątych w jeziorze Mokre utonął ratując syna przewodniczący Powiatowej Rady Narodowej pan Zbigniew Tomczyk, a jego miejsce zajął pan Leon Piaskowski, a na naradzie w Zielonej Górze umarł pracownik Referatu Rolnictwa PRN Władysław Korol. W tym czasie w mrągowskim łowiectwie nastąpiły zmiany. Najważniejsza z nich pojawiła się 15 lipca 1956 roku. Grupa myśliwych, działająca na terenie powiatu mrągowskiego jako Koło Łowieckie Nr 1, dzieli się na: Koło Łowieckie Nr 1 i Koło Łowieckie Nr 2, przy czym Koło Łowieckie Nr 1 przybiera nazwę Łoś , a Koło Nr 2 Odyniec . W składzie Zarządu Koła Łowieckiego Łoś znaleźli się: Tadeusz Kryński, Antoni Dworznikowski, Władysław Gronek i Wacław Przasnycki. Do tego właśnie koła zostałem przyjęty na członka w lipcu 1961 r. (w tym czasie nie odbywało się stażu łowieckiego). W 1958 r. następuje reorganizacja w administracji Lasów Państwowych. Zlikwidowano Rejon Lasów Państwowych w Mrągowie i Nadleśnictwo w Sorkwitach. W maju 1963 r. wszedłem w skład władz Koła Łoś . Powierzono mi funkcję łowczego. Stanowisko piastowałem przez 32 lata (do kwietnia 1995 r.). Przewodniczącymi Zarządu lub prezesami, bo tak ich nazywano, byli: Antoni Dworznikowski, Władysław Wojtacha, Ryszard Wiwart, Wiesław Pawłowicz. Skład myśliwych, jaki zastałem w 1963 r., to: Antoni Dworznikowski prezes, Tadeusz Kryński łowczy, Wacław Przasnycki sekretarz, Władysław Gronek skarbnik, a ponadto: Władysław Wojtacha, Stanisław Nowakowski, Stanisław Kowalski, Wilhelm Pawłowicz i Leon Turek. Na przestrzeni lat do koła wstępowali ludzie w różnym wieku, zakochani w łowiectwie, poświęcająckażdą wolną chwilę na unowocześnienie metod gospodarki łowieckiej i podtrzymujący tradycję łowiecką. W międzyczasie w kole znaleźli się, bądź są obecnie:

•Marek i Wojciech Adamkiewicz,
•Jarosław i Włodzimierz Babkiewicz,
•Andrzej i Klemens Bandt,
•Ewa, Grzegorz, Lech i Zbigniew Bąk,
•Waldemar Berliński,
•Ryszard Domin,
•Arkadiusz, Waldemar Duda,
•Jan Enerlich,
•Jerzy Francuz,
•Jerzy Grochowski,
•Janusz Gruszczewski,
•Dominik i Krzysztof Grygo,
•Czesław Hawrylik,
•Edmund Januszewski,
•Waldemar Jurczak,
•Marian Juszczyk,
•Antoni i Wiesław Kamiński,
•Edward Klepczyński,
•Aleksander i Grzegorz Klimowicz,
•Tadeusz Kowalczyk,
•Agata, Ewa i Franciszek Kowalczys,
•Jerzy Krasiński,
•Antoni Kruczyk,
•Zdzisław Książek,
•Piotr i Zbigniew Lubowidzki,
•Jan Łoś,
•Adam Misiewicz,
•Jacek Murach,
•Piotr Nesterowicz,
•Roman Olszewski,
•Stanisław Pabiańczyk,
•Grzegorz i Witold Pawłowicz,
•Dariusz Pechta,
•Mirosław Piersa,
•Krzysztof Przybyszewski,
•Iwona Remelow,
•Kazimierz Sadowski,
•Kazimierz Samulski,
•Norbert Siemaszkiewicz,
•Ryszard Sierdziński,
•Jerzy Skarżyński,
•Kazimierz Surawski,
•Mieczysław Szczypek,
•Franciszek, Jan i Stanisław Traks,
•Edward, Krzysztof i Rafał Turek,
•Jerzy Warchulski,
•Piotr Waślicki,
•Józef Wojnowski,
•Leszek i Piotr Zaniewicz,
•Bogdan Zawadzki,
•Tadeusz Zawierucha,
•Witold Zyśk.

Wielu Kolegów z grona Koła Łowieckiego Łoś odeszło do Krainy Wiecznych Łowów: Wiesław Szary, Marian Montowt, Józef Funk, Fryderyk Późny, Kajetan, Wilhem i Wiesław Pawłowicz, Wincenty Gałązka, Eugeniusz Adamkiewicz, Diter Bukowski, Stanisław Nowakowski, Władysław Wojtacha, Ryszard Wiwat, Józef Traks, Tomasz Kowalczyk, Krzysztof Arciszewski i Edward i Waldemar Duda. Obecnie koło liczy 55 członków, a w skład Zarządu wchodzą: Witold Pawłowicz prezes, Edward Turek łowczy, Ewa Bąk skarbnik i Grzegorz Pawłowicz sekretarz.

Koło dzierżawi dwa obwody (nr 55 i 73). Ogólna powierzchnia obwodów wynosi10.392 ha. Na terenie obwodów uprawiamy około 5 ha poletek stanowiących żer dla zwierzyny, posiadamy 92 ambony, 12 paśników dla zwierzyny grubej. Każdego roku pozyskujemy jelenie, sarny, dziki oraz zwierzynę drobną. Koło współpracuje ze szkolnymi Kołami Ligi Ochrony Przyrody przy Zespole Szkół Zawodowych w Rybnie i Gimnazjum w Szestnie. Adres strony internetowej koła: http://www.kllos.mragowo.pl.

Mrągowo, wrzesień 2006r.
Zdzisław Książek